Πλήθη επισκεπτών προσέρχονται κάθε μέρα στην έκθεση του Νίκου Ψιλάκη «Κρήτη, Νήσος λαλέουσα- τελετουργίες και έθιμα που δεν έσβησε ο χρόνος» που γίνεται στη Δημοτική Πινακοθήκη Ηρακλείου (Βασιλική Αγίου Μάρκου).
Πρόκειται για μια πρωτότυπη έκθεση όπου στους μεγάλους βλέποντας την ξυπνούν μνήμες – βιώματα, ενώ οι νέοι διδάσκονται και που δικαίως η έκθεση έχει χαρακτηριστεί από τον Περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρο Αρναουτάκη ως «ακτινογραφία της κρητικής ψυχής». Εκπαιδευτικοί, μαθητές όλων των βαθμίδων της εκπαίδευσης, νέοι και ηλικιωμένοι παρακολουθούν τη διαχρονική εξέλιξη των εθίμων λαϊκής λατρείας μέσα από 120 «ομιλούσες» φωτογραφίες υψηλής αισθητικής αξίας, αποτέλεσμα μακράς ερευνητικής διαδικασίας που διαρκεί 40 και πλέον χρόνια.
Ιδιαίτερα εντυπωσιακές είναι οι λεπτομερείς φωτογραφικές αποτυπώσεις εθίμων που βρίσκονται σε υποχώρηση τα τελευταία χρόνια έχοντας διαγράψει διαδρομή πολλών αιώνων και πολλά έλκουν την καταγωγή από τον αρχαιοελληνικό και τον βυζαντινό κόσμο.
Η έκθεση είναι ταξινομημένη κατά ημερολογιακή τάξη. Αρχίζοντας από την πρώτη μέρα του χρόνου ο επισκέπτης παρακολουθεί τα κυριότερα έθιμα που χαρακτηρίζουν τον λαϊκό πολιτισμό μας, όπως αποτυπώθηκαν από τον φακό του Κρητικού δημοσιογράφου και συγγραφέα σε όλες σχεδόν της περιοχές του νησιού. Συνοδεύονται, μάλιστα, από αναλυτικές λεζάντες σε Ελληνικά και Αγγλικά στις οποίες αναγράφονται ακόμη και μικρά αποσπάσματα που τεκμηριώνουν την αρχαιότερη καταγωγή και την ιδιαίτερη θρησκευτική – πολιτισμική τους αξία.
Υπενθυμίζεται ότι ο Περιφερειάρχης Κρήτης κ. Αρναουτάκης απηύθυνε, κατά την τελετή εγκαινίων της έκθεσης, κάλεσμα «στους εκπαιδευτικούς μας, τους ξεναγούς, τους φοιτητές, τη νέα γενιά να περάσουν από τη Βασιλική του Αγίου Μάρκου, να μελετήσουν τις πραγματικές ρίζες και τις καταβολές του πολιτισμού μας, να γνωρίσουν καλύτερα την Κρήτη και τον αληθινό πλούτο της». Εξέφρασε, μάλιστα, την πρόθεσή του να προσφέρει σε όσα σχολεία ενδιαφερθούν αντίτυπα του ογκώδους τόμου του Νίκου Ψιλάκη «Λαϊκές Τελετουργίες στην Κρήτη – Έθιμα στον κύκλο του χρόνου».
Η έκθεση θα έχει διάρκεια έως στις 9 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2023.Ώρες λειτουργίας: Δευτέρα – Παρασκευή 9:00-14:00 και 17:00-21:00 και Σάββατο 9:00-14:00.