Μια μικρή γιορτή για την πόλη μας, μια μεγάλη νίκη για το θέατρο είναι ο απολογισμός του Φεστιβάλ Ρεματιάς 2021 – Νύχτες Αλληλεγγύης που ολοκληρώθηκε την περαμένη εβδομάδα.
Μολονότι και φέτος, για δεύτερη συνεχή χρονιά, η Ρεματιά δεν ήταν δυνατό να υποδεχθεί τις εκατοντάδες φίλων της, λόγω των περιορισμών που επέβαλε και πάλι η αντιμετώπιση της υγειονομικής κρίσης, το ενδιαφέρον του κοινού για τις εκδηλώσεις του φεστιβάλ υπήρξε κατά πολύ μεγαλύτερο της δυνατότητας προσέλευσής του, καταδεικνύοντας το τεράστιο κενό που μας άφησε ο περασμένος χειμώνας με το λουκέτο στους χώρους του θεάτρου καθώς επίσης και την «εγκατάλειψη» των ανθρώπων του από την πολιτεία.
Αλληλεγγύη στους ανθρώπους του θεάτρου
Στην πλειονότητά τους οι εκδηλώσεις του φετινού φεστιβάλ ήταν θεατρικές παραστάσεις, στη βάση της απόφασης της Διεύθυνσης Πολιτισμού του Δήμου Χαλανδρίου να στηρίξει περισσότερο τους καλλιτέχνες που επλήγησαν περισσότερο από την υγειονομική και οικονομική κρίση. Κοινωνοί της επιλογής αυτής όμως υπήρξαν πρωτίστως οι θεατές εκφράζοντας την αλληλεγγύη τους με την αυξημένη προσφορά αγαθών πρώτης ανάγκης, – που συγκεντρώνονται κάθε χρόνο στις Νύχτες Αλληλεγγύης για τις κοινωνικές δομές της πόλης – τα οποία φέτος διατέθηκαν στο Ταμείο Αλληλοβοήθειας του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών (ΤΑΣΕΗ) για τις ανάγκες του σφοδρά πληττόμενου κλάδου.
Σχεδόν όλες οι παραστάσεις του φετινού φεστιβάλ εξάντλησαν τα διαθέσιμα δελτία εισόδου, πολλές από αυτές μάλιστα πολύ γρήγορα, απογοητεύοντας πολλούς ακόμη ενδιαφερόμενους θεατές. Ωστόσο, είναι ιδιαίτερης σημασίας για το Φεστιβάλ Ρεματιάς, το ότι τα περιοριστικά μέτρα ασφαλείας έγιναν απόλυτα σεβαστά και τηρήθηκαν μέχρι κεραίας τόσο από το κοινό όσο και από τους/τις εργαζόμενους/ες.
Σημαντικές εκδηλώσεις, γενικό sold out, ασφαλές φεστιβάλ
Το πρόγραμμα του Φεστιβάλ Ρεματιάς 2021 – Νύχτες Αλληλεγγύης άνοιξε, στις 21 Ιουνίου, η ομάδα θεάτρου Vice Versa με καλλιτέχνες από όλο τον κόσμο, με τη θεατρική παράσταση Η Κουζίνα που συνδιοργάνωσαν η Περιφέρεια Αττικής και ο Δήμος Χαλανδρίου και το κοινό είχε την ευκαιρία να απολαύσει έξι βραδιές γεμίζοντας (στη μέγιστη δυνατή του πληρότητα) το θέατρο κάθε φορά. Ανάλογη ήταν η ενθουσιώδης συμμετοχή του κοινού σε όλες τις θεατρικές παραστάσεις αλλά και στα μουσικά γεγονότα που παρουσιάστηκαν φέτος. Εξαιρετικά σημαίνουσα για τη Διεύθυνση Πολιτισμού του Δήμου Χαλανδρίου υπήρξε ωστόσο η θερμή ανταπόκριση του κοινού στη συναυλία της Underground Youth Orchestra με τη συμμετοχή της Συμφωνικής Ορχήστρας Νέων του Δήμου Χαλανδρίου, καθώς η εξάντληση των δελτίων εισόδου μόλις μια ώρα μετά την έναρξη διάθεσής τους στην πλατφόρμα είναι ενδεικτική της υποδοχής από την κοινωνία, των νέων μουσικών που έχουν ενταχθεί στο υπερ-τοπικό συμφωνικό σχήμα της πόλης και λόγω της πανδημίας είχαν την ευκαιρία να συναντηθούν στο φεστιβάλ, ύστερα από δυο χρόνια καλλιτεχνικής απομόνωσης.
Ξεχωριστό γεγονός για το φετινό Φεστιβάλ Ρεματιάς υπήρξε και η φιλοξενία του 1ου Hidrant Festival, το οποίο, με ποικίλες καλλιτεχνικές εκδηλώσεις και δράσεις, ανέδειξε ως κορυφαίο πολιτιστικό γεγονός για τον πόλη – και όχι μόνο – την αναβίωση του Αδριάνειου Υδραγωγείου, που πραγματοποιείται από το πρωτοποριακό πρόγραμμα του Δήμου Χαλανδρίου UIA Cultural Hidrant.
Οι Νύχτες Αλληλεγγύης, όπως κάθε καλοκαίρι φιλοξένησαν και φέτος εκδηλώσεις από όλο το φάσμα των παραστατικών τεχνών, με ιδιαίτερη έμφαση στην υποστήριξη νέων ή/και λιγότερο προβεβλημένων καλλιτεχνών που παρουσίασαν τα πρωτότυπα έργα τους, μολονότι από τη σκηνή της Ρεματιάς δεν έλειψαν και οι αναγνωρισμένοι δημιουργοί. Σε αυτό το πλαίσιο, φιλοξενήθηκε και φέτος για έβδομη συνεχή χρονιά η συνάντηση αλληλέγγυων καλλιτεχνών Our Festival.
Νέες δράσεις
Υπό τη σκέπη του Φεστιβάλ Ρεματιάς, για πρώτη χρονιά φέτος παρουσιάστηκαν διάφορες εκδηλώσεις εκτός του χώρου του θεάτρου με κορυφαία την προβολή ταινιών μικρού μήκους στον θερινό κινηματογράφο «Αθηνά» στο πλαίσιο του προγράμματος Το Φεστιβάλ Δράμας ταξιδεύει στο Χαλάνδρι. Η συνεργασία του Δήμου Χαλανδρίου με το διεθνώς καταξιωμένο φεστιβάλ ταινιών μικρού μήκους, συνεχίστηκε για τρίτη χρονιά φέτος, πάντα με την ευγενική φιλοξενία του κινηματογράφου «Αθηνά», ωστόσο για πρώτη φορά κατά τη θερινή περίοδο. Τόσο οι προβολές των ταινιών, όσο και άλλες εκδηλώσεις που πραγματοποιήθηκαν σε γειτονιές της πόλης, πάρκα και πλατείες, όπως οι παραστάσεις θεάτρου σκιών και κουκλοθεάτρου καθώς και μια ρεμπέτικη βραδιά, απηχούν την πρόθεση του Φεστιβάλ Ρεματιάς να «αποκεντρώσει» σε όλες τις γωνιές του Χαλανδρίου τη μεγάλη γιορτή της πόλης μέσω πολιτιστικών εκδηλώσεων και δράσεων.
Ιδεολογική σφραγίδα
Στο Φεστιβάλ Ρεματιάς 2021 παρουσιάστηκε επίσης, σε παραγωγή της Διεύθυνσης Πολιτισμού του Δήμου Χαλανδρίου, η πρεμιέρα της παράστασης Ζαπατίστας – Μια παράσταση που παίχτηκε παλιά δηλαδή σήμερα, αναδεικνύοντας μέσα από το «θέατρο – ντοκουμέντο» και πραγματικά στιγμιότυπα του κινήματος των Ζαπατίστας τα ιδανικά από τα οποία εμπνέεται έως σήμερα η αντίσταση σε κάθε μορφή καταπίεσης.
Το ιδεολογικό στίγμα του Φεστιβάλ Ρεματιάς 2021 έδωσε επίσης, με το αντιφασιστικό της περιεχόμενο, η θεατρική παράσταση Με τις μέλισσες ή με τους λύκους, καλλιτεχνική απόδοση της αγόρευσης του Θανάση Καμπαγιάννη, συνηγόρου πολιτικής αγωγής στη δίκη της Χρυσής Αυγής. Με το κείμενό του, ο συγγραφέας δεν επιχειρούσε μόνο να τεκμηριώσει ενώπιον του δικαστηρίου την ενοχή της εθνικοσοσιαλιστικής οργάνωσης αλλά φώτισε επίσης «την ύπαρξη δύο κόσμων: από τη μία ο κόσμος της ακραίας βίας των ισχυρών, του ρατσισμού, του μίσους και από την άλλη ο κόσμος της αλληλεγγύης, της αγάπης και της συντροφικότητας».
Ένας χώρος προσβάσιμος για όλους τους ανθρώπους
Η παράσταση Με τις μέλισσες ή με τους λύκους, που παρουσιάστηκε στο κοινό της Ρεματιάς με ταυτόχρονη διερμηνεία στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα και ενδογλωσσικούς υπέρτιτλους για (Κ)κωφούς/ές και βαρήκοους/ες, ήταν μόνο μία από τις προσβάσιμες στο περιεχόμενο που φιλοξένησε φέτος το Φεστιβάλ Ρεματιάς με την πιστοποίηση της Κίνησης Ανάπηρων Καλλιτεχνών, στο πλαίσιο της σημαντικής συνεργασίας τους επί σειρά έξι ετών, η οποία μάλιστα πολλαπλασίασε τη σημασία της εν μέσω covid εποχής, καθώς ο κοινωνικός αποκλεισμός που επιβλήθηκε σε όλους και όλες μας, προστέθηκε στον χρόνιο αποκλεισμό για την ισότιμη συμπερίληψη των ανάπηρων ατόμων.
Χάρη σε αυτή τη συνεργασία των ανάπηρων ακτιβιστών και ακτιβιστριών με τον Δήμο Χαλανδρίου, το θέατρο της Ρεματιάς, έχει γίνει τα τελευταία χρόνια χώρος φιλικός και προσβάσιμος για όλους τους ανθρώπους. Ιδιαίτερα τιμητική για το Φεστιβάλ Ρεματιάς 2021 – Νύχτες Αλληλεγγύης υπήρξε μάλιστα η επιλογή της Κίνησης Χειραφέτησης Αναπήρων – ΜΗΔΕΝΙΚΗ ΑΝΟΧΗ να γιορτάσει τα δέκατα γενέθλιά της τον χώρο του θεάτρου, Ανάπηρα και μη ανάπηρα πρόσωπα συμμετείχαν σε έναν δημιουργικό διάλογο με άξονα το κοινωνικό μοντέλο της αναπηρίας, ακτιβιστές/ριες και υποστηρικτές/ριες του αναπηρικού κινήματος από πολλές γωνιές του κόσμου έκαναν παρεμβάσεις με βίντεο και εκπρόσωποι των κοινοβουλευτικών κομμάτων της Αριστεράς και της τοπικής αυτοδιοίκησης χαιρέτισαν από τη Ρεματιά τα δέκα χρόνια δράσης της ΜΗΔΕΝΙΚΗΣ ΑΝΟΧΗΣ. Η εκδήλωση άνοιξε με δρώμενο που παρουσίασαν ανάπηροι/ες καλλιτέχνες/ιδες και έκλεισε με τον αλληλέγγυο Χαλανδραίο μουσικό από τη Χιλή Alejando Diaz, που χαιρέτισε την εκδήλωση μαζί με την κιθάρα του.
Πολιτισμός μας η αλληλεγγύη μας
Σχετικά με το Φεστιβάλ Ρεματιάς 2021 – Νύχτες Αλληλεγγύης, ο αντιδήμαρχος Πολιτισμού του Δήμου Χαλανδρίου, Σέργιος Γκάκας, δηλώνει: «Το φετινό φεστιβάλ ήταν το δεύτερο που πραγματοποιήσαμε στην covid εποχή. H αμηχανία με την οποία ξεκινήσαμε να σχεδιάζουμε το περσινό φεστιβάλ, έδωσε τη θέση της σε μια συγκρατημένη ικανοποίηση όταν διαπιστώσαμε ότι τα καταφέραμε. Και τα καταφέραμε χάρη στη θέλησή μας να συνεργαστούμε. Να συνεργαστούμε για να διατηρήσουμε σε ένα δυνάμει απειλητικό περιβάλλον, την ασφάλεια και την ευημερία μας. Μια ευημερία που σήμερα γνωρίζουμε καλύτερα από ποτέ ότι δεν μπορούμε να έχουμε έξω από τον πολιτισμό μας, έξω από την τέχνη.
Το αίσθημα της ικανοποίησης με την ολοκλήρωση του περσινού φεστιβάλ διαδέχτηκε φέτος η αυτοπεποίθηση. Η αυτοπεποίθηση ότι μπορούμε τελικά πάντα να τα καταφέρνουμε όταν συνεργαζόμαστε, όταν δείχνουμε αλληλεγγύη και όταν τιμάμε αυτόν τον πολιτισμό μας. Ένα μεγάλο ευχαριστώ από καρδιάς σε όλους τους εργαζόμενους και όλες τις εργαζόμενες της Διεύθυνσης Πολιτισμού και της Πολιτικής Προστασίας του Δήμου που έδωσαν και πάλι όλες τους τις δυνάμεις προς αυτή την κατεύθυνση καθώς επίσης σε καθεμιά και καθέναν από τους θεατές, τις φίλες και τους φίλους της Ρεματιάς που χωρούν πάντα στην καρδιά τους αυτή μας τη γιορτή ακόμα κι όταν οι θέσεις της δεν μας χωράνε όλους.
Σκέφτομαι ότι τελικά αυτό που μάθαμε την τελευταία διετία είναι αυτό ακριβώς: ότι μπορούμε να ζήσουμε και έτσι, μακριά και μαζί, με πανδημία ή χωρίς, σε γιορτή πάνδημη ή όχι. Μάθαμε ότι εμείς είμαστε που μαθαίνουμε ο ένας στον άλλον πως θα ζήσουμε και έτσι. Και σε αυτό είμαστε όλοι και όλες μαζί. Και από αυτό είμαστε αποφασισμένοι να μην εξαιρέσουμε το θέατρο και τους ανθρώπους του. Την τέχνη και τους καλλιτέχνες. Γιατί μόνο όλοι και όλες μαζί μπορούμε και θέλουμε να μαθαίνουμε πάντα πώς να ζούμε όλοι και όλες μαζί».